Bu otomobil turboları konusunda üretildiği kadar başka hiç bir parça konusunda şehir efsanesi üretilmemiştir diye düşünüyorum.
Bir yağ buharı eksikti o da geldi.
Kısaca yazayım, mühendis değilim, teknik jargona hakim olamayabilirim:
Turbo denilen aygıt motorun egzos manifoldundaki havayla döndürülen bir pervane ile emme manifoldunda havanın sıkıştırılarak basınçlı olarak yanma odasına pompalanmasını sağlayan bir aygıttır.
Motorun tüm hareketli parçaları gibi bu da motor yağı ile sürtünme aşınmalarına karşı korunur.
Ancak turbonun özel bir durumu var, turbo pervanesi hem sıcak atık hava ile itildiği için hem de saniyede dakikada 150.000 devir civarında bir hızla döndüğü için aşırı ısınabilmektedir.
Bu nedenle de yağlanmasına özel bir önem gösterilmesi gerekir.
Bu zor şartlarda ve yüksek performans ile çalışması nedeniyle de siz çok gayret gösterseniz de 100-120k km civarında ortalama sağlıklı ömrün üzerine çıkması pek mümkün olmaz.
Yağlanma konusunda kullanıcı olarak nelere dikkat etmeliyiz:
1. Önerilen bakım aralıklarına uyarak yağın her zaman tam performans verir durumunda olmasını sağlamaya gayret edeceğiz.
2. Motor soğukken yağlanmanın mükemmel olmaması nedeniyle asla zorlamayacağız ve yüksek devirlere çıkmayacağız. Bu rölantide çalıştırıp bekleme anlamına gelmez, çünkü rölantide yeterince güçlü ve ısı üretici patlamalar oluşmadığından motorun ısınması daha uzun sürecek, dolayısı ile motor daha uzun süre soğuk çalışacak ve motor korunacağı yerde daha çok zarar görecektir. Rölanti tuttuğu anda kalkışla 1500-2000 dd aralığında dikkatli bir şekilde kullanmak daha yararlıdır (bu devirler kış ısıları için geçerlidir, yazın ilk çalışmada %30-40 ilave edilebilir)
3. Uzun süre yüksek devirli kullanılmışsa motoru kapatmadan 30-60 saniye bekleyeceğiz. Neden mi? Turbo pervanesi aşırı sıcakken motoru aniden kapattığınızda yağlanma kesilecek ve fakat atık gazlar nedeniyle kısa bir süre pervane dönmeye devam edecektir, bu da yağ filminin kopmasına ve pervane milinin içinde bulunduğu yuvaya aşırı ısı nedeniyle az veya çok kaynamasına neden olabilir. Bir süre beklediğinizde pervane normal çalışma ısısına gelecek ve bu risk ortadan kalkacaktır. Ancak günlük şehir trafiğinde ya da medeni devirlerde kullanıldığından risk oluşturacak düzeyde bir ısınma gerçekleşmeyeceğinden bu bekleme süresine uymak gerekmez, bu konuda varsa start-stop sistemine güvenebilirsiniz.
4. Düzgün yakıt kullanılmasına özen gösterilmeli, kötü yakıt kullanıldığında tam yanma gerçekleşmez ve çiğ yakıt egzos yolu ile atılırsa kurumlaşma olarak turbo pervanesine oturacak ve bir süre sonra sıkışmaya neden olacaktır.
Sonuç:
- Rölantide bekleme yarardan çok zarar getirir
- Aşırı zorlanmış motor dışında 5-10 saniyeden fazla beklemek gerekmez
- Start-stop çevre açısından faydalı bir araçtır, çok yönlü kontrollü çalışması nedeniyle motora ve turboya zarar verme olasılığı çok düşüktür.